Kiềm thấp là một trong những nguyên nhân khiến tôm chậm lột xác, mềm vỏ và môi trường ao nuôi dễ biến động hơn. Nhiều anh chị đã thử nhiều cách nâng kiềm trong ao tôm như dùng vôi canxi hoặc Bicar nhưng kiềm vẫn lên rất chậm, thậm chí không thay đổi đáng kể.
Thực tế, không phải cứ tạt đúng sản phẩm là kiềm sẽ tăng. Thời điểm sử dụng, đặc điểm nguồn nước, nền đáy ao và cả yếu tố phèn đều có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả nâng kiềm trong ao tôm.
Tại Sao Nên Tạt Lúc 11h Đêm — Không Phải Ban Ngày?
Ban ngày tảo quang hợp mạnh, tảo hấp thu CO₂ liên tục. Vôi canxi và Bicar khi vào nước cần phản ứng với CO₂ để tạo thành ion carbonate (kiềm). Ban ngày CO₂ bị tảo hút hết, vôi và Bicar không phản ứng được tốt, kiềm tăng ít.
Ban đêm tảo ngừng quang hợp, CO₂ tích tụ trong nước, vôi và Bicar phản ứng hiệu quả hơn nhiều, kiềm tăng nhanh hơn đáng kể.
Tạt lúc 11h đêm là thời điểm CO₂ trong ao cao, hiệu quả tốt nhất.
Tại Sao Cần Cả Vôi Canxi Và Bicar — Không Chỉ Dùng Một Loại?
Vôi canxi (Ca(OH)₂): Nâng hệ đệm, cung cấp ion canxi cho tôm lột xác cứng vỏ. Nhưng nếu dùng một mình thì kiềm lên rất chậm hoặc không lên, kiềm tăng rồi lại xuống nhanh.
Bicar (NaHCO₃): Nâng kiềm từ từ và bền hơn cung cấp trực tiếp ion bicarbonate vào nước. Nhưng nếu dùng một mình thì tác dụng chậm và không cung cấp được canxi cho tôm.
Kết hợp cả hai: pH tăng ổn định, kiềm tăng bền, tôm có đủ canxi và carbonate để lột xác cứng vỏ. Dùng thiếu một loại thì hiệu quả giảm rõ rệt.
Liều Và Cách Làm Cụ Thể
Liều chuẩn (cho mỗi đêm):
- Vôi canxi: 20kg/1.000m³
- Bicard: 20kg/1.000m³
- Tạt đồng thời lúc 11h đêm
- Làm 3 đêm liên tiếp
Kết hợp thêm:
- Tạt Premix/Ri-KStar 5kg/2.500m³ vào 6h chiều — bổ sung khoáng đa lượng hỗ trợ kiềm
- Trộn Khoáng Nano 5ml/kg + vitamin vào cữ sáng
Đo lại kiềm sau 3 đêm — nếu kiềm đã về 120 mg/L thì chuyển sang duy trì định kỳ. Nếu còn thấp thì làm thêm 2–3 đêm nữa.
Tại Sao Có Ao Nâng Kiềm Mãi Không Lên?
Đây là điều Anh Chị hay gặp và thường không hiểu nguyên nhân. Có 3 lý do phổ biến:
Lý do 1 — Nước có phèn cao. Phèn phản ứng với ion carbonate — kiềm tạt vào bị phèn trung hòa liên tục. Tạt bao nhiêu phèn ăn bấy nhiêu, kiềm không tăng được. Xử lý: khử phèn bằng Vime EDTA 1kg/2.000m³ lúc 9h sáng trước, rồi mới nâng kiềm ban đêm.
Lý do 2 — Thổ nhưỡng vùng có nền kiềm tự nhiên thấp. Một số vùng Long An, Đồng Tháp có đất và nước ngầm kiềm rất thấp theo đặc tính địa chất. Tạt vào ban đêm thì tăng, nhưng ban ngày nước thấm qua đáy ao kéo kiềm xuống lại. Không có cách khắc phục triệt để — chỉ có thể duy trì bằng cách tạt đều đặn và bổ sung khoáng tích cực suốt vụ.
Lý do 3 — Ao bị rò rỉ hoặc thay nước nhiều. Nước mới bơm vào có kiềm thấp — kiềm nâng xong bị pha loãng ngay. Kiểm tra nguồn nước bổ sung: đo kiềm của nguồn nước trước khi bơm vào ao.
Duy Trì Kiềm Sau Khi Đã Nâng Lên
Nâng kiềm về ngưỡng chuẩn rồi phải duy trì — không thì kiềm sẽ tụt lại, đặc biệt sau mưa hoặc sau khi thay nước.
- Tạt Premix/Ri-KStar định kỳ 3 ngày/lần (tôm < 30 ngày) hoặc 2–3 ngày/lần (tôm > 30 ngày)
- Sau mỗi cơn mưa lớn: đo kiềm lại — nếu xuống dưới 100 thì tạt vôi canxi + Bicard thêm 1–2 đêm
- Trộn Khoáng Nano vào cữ sáng mỗi ngày để bổ sung khoáng qua đường ăn liên tục
Kết Luận
Nếu anh chị đang gặp tình trạng nâng kiềm ao tôm không lên, đừng vội tăng thêm liều lượng mà nên kiểm tra lại nguyên nhân từ nguồn nước, nền đáy ao hoặc tình trạng phèn trong ao nuôi.
Muốn nâng kiềm hiệu quả, cần kết hợp đúng sản phẩm, đúng thời điểm và theo dõi liên tục sau mỗi lần xử lý. Trong thực tế, hiểu đúng cách nâng kiềm trong ao tôm quan trọng hơn rất nhiều so với việc chỉ tăng liều mà không xác định được nguyên nhân gốc gây tụt kiềm kéo dài.
Quản lý tốt độ kiềm sẽ giúp pH ổn định hơn, tôm lột xác thuận lợi và môi trường ao nuôi bền hơn trong suốt vụ nuôi.
Nếu có bất kỳ thắc mắc nào về kỹ thuật xử lý ao, vui lòng liên hệ SĐT/Zalo: 0968.86.7577 – Thủy Sản Quốc Nguyên sẵn sàng hỗ trợ anh chị tận tình, nhanh chóng nhất có thể!
